Uitwisseling

De visie van de Inheemse Volken

De inheemse volken in BraziliA� beseffen de laatste 30 jaar steeds meer dat er voor hen (opnieuw) een moment is aangebroken waarbij hun voort-bestaan als volken op het spel staat. Ze vechten terug tegen wat een dagelijkse bedreiging vormt. Met de successen die ze hierbij behalen en de versterking van hun organisatie groeit hun zelfvertrouwen maar zij zien echter ook hun beperkingen.

Herhaaldelijk is gebleken dat inheemse leiders en gemeenschappen kracht putten uit de steun die zij uit het buitenland ontvangen. Als zij zich thans weten te hergroeperen als volken, dan is dat mede omdat zij zien dat ze internationaal op de agenda staan (bijvoorbeeld bij het Internationaal Sociaal Forum,bij mensenrechtencommisies, bij steuncampagnes, bij bezoeken van hun vertegenwoordigers in Europa).

Internationale contacten

hands

Om hun eisen kracht bij te zetten verschijnen de indianen steeds vaker met een vertegenwoordiging op internationale bijeenkomsten. Zij spreken erA�het bedrijfsleven en de regeringen aan en vragen hun buitenlandse bondgenoten hun zaak te steunen, bijvoorbeeld m.b.t. de agrarische invasie van de soja, de maA?s, suikerriet en de cellulose. Zij vinden – met hun eigen woorden gezegd – “dat er wereldwijd geen duurzame ontwikkeling kan bestaan als de rechten van inheemse volken op hun grond en rijkdommen niet erkend worden.”

Solidariteit

De inheemse volken vechten vandaag actief en fel voor hun zaak en ze maken serieuze vorderingen. Dit gegeven kan mensen in de rest van de wereld aanspreken en inspiratie bieden. Het kan een appA�l op hen doen om bondgenoot in deze strijd te worden. De slag om de diversiteit aan culturen en menselijke waarden kan niet alleen door de inheemse volken gewonnen worden. Ook de Europese burger is partij op dit front ! Verontwaardiging en solidariteit zal in onze landen ook bestaan over zoveel apert en structureel onrecht dat de indianen vroeger en nu wordt aangedaan. De elementaire mensenrechten zijn te vaak in het geding.

Globalisering en uitwisseling

Veel van de problemen waarmee de inheemse volken vandaag kampen hebben te maken met wat tegenwoordig de problematiek van globalisering heet. Zonder hier veel op dit begrip in te gaan, is wel duidelijk dat groepen in het Zuiden zoals de inheemse volken en de Beweging van de Land-lozen in BraziliA� (MST) hier fel mee bezig zijn. Het raakt hen in hun dagelijkse levensmogelijkheden.

Wij van Steungroep Indianen in Brasil, die serieus aan uitwisseling over belangrijke kwesties willen werken, kunnen hier niet aan voorbij gaan. De uitwisseling die wij beogen zal in het kader van globalisering moeten staan. Hierin staan we niet alleen: in Nederland groeit het besef dat deze problematiek ook onze samenleving fundamenteel overhoop haalt.

Uitwisselen: van wat en hoe doe pak je het aan ?

Twee organisaties (de een in Nederland, de ander in BraziliA�) hebben elkaar gevonden. CIMI-Br. werkt met organisaties van indianen, het CMC ondersteunt bevolkingsgroepen en ook organisaties in de Derde Wereld die opkomen voor hun rechten, ondermeer door zogenaamde “coA�per-anten” uit te zenden (mensen die met kennis en ervaring assistentie bieden in een ‘ontwikkelingsproces’). CMC heeft in samenspraak met haar partner CIMI enkele jonge mensen uit Nederland in de organisatie van de laatste werken.

Wederkerigheid

De coA�peranten van CMC brengen in BraziliA� hun vakkennis en hun betrokkenheid bij de zaak van de indianen in. De een is journaliste en mediadeskundige, een ander tropisch landbouwkundige. CIMI en de indianen kunnen gebruik maken van de expertise van de “ontwikkelings-werkers”. Deze begrijpen echter heel goed dat ze er niet alleen zitten om te ‘brengen” maar ook om van de indianen en van hun partner-organisatie CIMI te leren bijvoorbeeld hoe indianen met hun kennis van eeuwen naar allerlei terreinen van het leven kijken en voor hun problemen oplossingen hebben. Ook bij CIMI kunnen zij in de leer gaan. Bijvoorbeeld hoe deze tezamen met de indiaanse gemeenschappen – en vaak ook met de volksorganisaties – de situatie van de indianen en die van de Braziliaanse maatschappij analyseert en op grond hiervan keuzes maakt.

De deelname van de coA�peranten bij CIMI gebeurt dus op basis van wederkerigheid. Zij hebben dan ook in hun takenpakket om hun bevindingen en hun ervaringen door te geven aan Nederland. Hoe dat vorm moet krijgen: zie verder.

Het tijdperk van ontwikkelingshulp als eenrichtingsverkeer is voorbij (of zou al lang voorbij horen te zijn). Nederland en de westerse wereld kunnen voor de problemen en voor allerlei aspecten van het leven de inbreng vanuit het Zuiden en van inheemse volkeren maar al te goed gebruiken.

Globalisering

Veel van de problemen waarmee de indianen vandaag kampen hebben te maken met wat tegenwoordig de problematiek van globalisering heet. Zonder hier veel op dit begrip in te gaan, is wel duidelijk dat groepen in het Zuiden zoals de inheemse volken of een Beweging van de Landlozen in BraziliA� hier fel mee bezig zijn. Het raakt hun dagelijks in hun levenskansen. Een project dat serieus aan uitwisseling van allerlei belangrijke kwesties wil werken kan hier niet aan voorbij gaan. De uitwisseling zal juist in het kader van globalisering moeten staan. In Nederland groeit het besef dat deze problematiek ook onze samenleving fundamenteel over hoop haalt.

Aanpak van uitwisseling

De context voor uitwisseling lijkt daarmee enigszins aangegeven. Maar hoe kunnen groepen en mensen die partij willen zijn praktisch iets doen ?

Voor een deel moeten we hierover samen nog veel leren. Initiatieven als het Internationaal Sociaal Forum houden zich hier mee bezig. Het uitwisselingsproces CIMI-CMC wil daar via de praktijk van het werk in BraziliA� en in Nederland kennis mee opdoen.

Op dit moment lijkt het dat een zinvolle uitwisseling rond de positie van indianen in BraziliA� hoort te gaan over o.a.:
illu3

  • Mensenrechten
  • Omgaan met de aarde en de natuur (land, water)
  • Alternatieven van ‘ontwikkeling’
  • Verdeling arm/rijk, globalisering
  • Watermanagement en de aanleg van A�A�A�A�stuwdammen
  • Grondstrijd
  • Respect voor de eigenheid en identiteit van ‘anderen’ (eigen cultuur – A�A�A�A�integratie);
    diversiteit van culturen maar ook in de natuur

Op deze terreinen zijn de indianen vaak actief, CIMI e.a. helpen bij het analyseren met ondermeer permanente werkcommissies, in Nederland zijn deze kwesties eveneens actueel.

Binnen het uitwisselingsproces CIMI-CMC zullen de concrete ervaringen van de coA�peranten handvatten voor informatie, bewustwording en handelen opleveren.

Ook de partnerorganisatie CIMI met haar brede ervaring, engagement en kritische opstelling binnen de katholieke kerk en de Braziliaanse samenleving biedt thema’s van belang voor groepen en organisaties in Nederland.

Wie wil kan over concrete activiteiten contact opnemen met de coA�peranten en met Magali Neumann via ons contactformulier.

(Zie verder ook de pagina Actie).